Urlop rodzicielski to czas dla mamy, taty i dziecka. Jeżeli wykorzystaliśmy już urlop macierzyński, a chcemy nadal zostać w domu z dzieckiem, możemy skorzystać właśnie z urlopu rodzicielskiego. Warto wiedzieć więcej o jego warunkach, żeby podjąć decyzję kiedy z niego chcemy skorzystać i czy chce to zrobić tylko mama dziecka, czy może także tata, albo oboje razem w tym samym czasie - bo jest taka możliwość.

Wniosek o udzielenie urlopu rodzicielskiego

Co musi zawierać wniosek o urlop macierzyński?

  • dane składającego wniosek
  • nazwę pracodawcy, do którego zwracamy się z wnioskiem o udzielenie urlopu
  • datę złożenia wniosku
  • w treści wpisujemy na przykład: Na podstawie art. 182 (1a) Kodeksu pracy wnoszę o udzielenie mi urlopu rodzicielskiego na dziecko (imię i nazwisko dziecka i data urodzenia) w wymiarze (liczba tygodni), w okresie od dnia x do dnia x. Jednocześnie oświadczam, że drugi rodzic dziecka (imię i nazwisko) przez okres wskazany we wniosku nie będzie korzystał z urlopu rodzicielskiego (lub będzie korzystał w okresie od dnia x do dnia x)
  • podpis pracownika

UWAGA! Każda większa firma ma druki do wypełnienia – pytaj o nie w dziale kadr.

Ile trwa urlop rodzicielski?

Urlop rodzicielski wynosi:

  • 32 tygodnie – gdy urodzimy jedno dziecko,
  • 34 tygodnie – gdy urodzimy więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie i przypada bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego.

Przez cały ten czas dostajemy zasiłek macierzyński.

Przeczytaj też: ZUS. Komu przysługuje zasiłek macierzyński lub opiekuńczy?

Urlop rodzicielski - w całości lub w częściach


Urlop rodzicielski można podzielić maksymalnie na 4 części liczone w tygodniach następujących po sobie. Każda z tych części nie może być krótsza niż 8 tygodni, z wyjątkiem:

  • pierwszej części, która przy urodzeniu jednego dziecka nie może być krótsza niż 6 tygodni, a gdy przyjmiemy dziecko na wychowanie – nie krótsza niż 3 tygodnie
  • ostatniej części.

PIXABAY.COM

UWAGA! Można również część zasiłku (do 16 tygodni) zostawić na później i wykorzystać go do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko skończy 6 lat. Tę część można podzielić maksymalnie na dwie części – po 8 tygodni.

Mama i tata razem czy osobno na urlopie rodzicielskim?


Z urlopu mogą korzystać jednocześnie oboje rodzice, ale jego długość się nie zmieni - jego łączny wymiar nie może przekroczyć 32 lub 34 tygodni (w zależności od liczby urodzonych dzieci). Z wnioskiem o taki urlop powinniśmy zwrócić się do pracodawcy na 21 dni wcześniej. Do wniosku dołączamy oświadczenie, że drugi rodzic nie będzie lub będzie w tym czasie z urlopu także korzystał.

Urlop rodzicielski dla ojca

Z urlopu rodzicielskiego matka dziecka może zrezygnować w każdym czasie za zgodą pracodawcy. O niewykorzystaną część lub całość urlopu może wystąpić wówczas ojciec dziecka. Pisemne wnioski w sprawie rezygnacji i udzielenia urlopu rodzicielskiego trzeba złożyć w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem pracy. Z urlopu na tych zasadach może korzystać również osoba, która nie jest pracownikiem, na przykład przedsiębiorca lub pracujący na umowę zlecenie.

123 RF

Urlop rodzicielski a praca

Jeżeli będziemy łączyć urlop rodzicielski z wykonywaniem pracy na nie więcej niż 1/2 etatu u pracodawcy, który tego urlopu nam udzielił, wówczas wymiar urlopu rodzicielskiego ulegnie wydłużeniu proporcjonalnie do okresu pracy i jej wymiaru. Urlop ten maksymalnie może wynosić:

  • 64 tygodnie (32 x 2) – gdy urodzimy jedno dziecko lub przyjmiemy dziecko na wychowanie
  • 68 tygodni (34 x 2) – w przypadku urodzenia przy jednym porodzie lub równoczesnego przyjęcia na wychowanie dwojga lub więcej dzieci.

Urlop rodzicielski jest płatny

Zasiłek macierzyński dostajemy przez cały czas trwania urlopu macierzyńskiego oraz urlopu rodzicielskiego. Jednak nie zawsze jego wysokość będzie taka sama. Uzależniona jest ona bowiem od daty złożenia wniosku oraz rodzaju i okresu urlopów. Zgodnie przepisami maksymalny termin na złożenie wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego wynosi 21 dni.

  • Jeżeli więc wniosek złożymy w terminie 21 dni łącznie o urlop macierzyński i rodzicielski, wówczas zasiłek macierzyński za cały okres otrzymamy w wysokości 80% wyliczonej kwoty.
  • Jeżeli jednak o urlop rodzicielski wystąpimy później, wówczas za okres urlopu macierzyńskiego i pierwsze sześć tygodni rodzicielskiego, w przypadku urodzenia jednego dziecka, dostaniemy 100% , a za pozostały okres 60%.
123 RF

Co jeśli zrezygnujemy z urlopu rodzicielskiego?


Jeżeli zdecydujemy się na początku na roczny urlop, a potem zmienimy zdanie i zrezygnujemy z pełnego urlopu rodzicielskiego, to ZUS, żebyśmy nie byli stratni, wypłaci nam jednorazowo wyrównanie za ten czas, tak żeby nasz zasiłek podczas urlopu macierzyńskiego wynosił 100 procent jego wysokości.

Przeczytaj też: Zasiłek chorobowy dla przedsiębiorcy. Kto może go dostać?

Urlop rodzicielski w świadectwie pracy


W świadectwie pracy zamieszcza się informacje niezbędne do ustalenia uprawnień ze stosunku pracy dotyczących m.in. wykorzystanego urlopu rodzicielskiego i podstawy prawnej jego udzielenia (art. 179(1) Kodeksu pracy). Informację tę zamieszcza się w ust. 5 pkt 4 świadectwa pracy. Kolejny pracodawca musi wiedzieć, czy pracownikowi przysługuje jeszcze prawo do urlopu rodzicielskiego, informację tę podajemy więc w świadectwie pracy tylko wówczas, gdy pracownik ze względu na wiek dziecka mógłby skorzystać z takiego urlopu w następnym miejscu pracy.